Υποβαθμίζει το sxediastes.gr τη δουλειά του αρχιτέκτονα;

Γιώργος Γενοβέζος · 31 Ιουλίου 2026

Πριν από λίγες εβδομάδες, κάτω από μια δημοσίευσή μας, μια αρχιτέκτονας έγραψε ότι το sxediastes.gr «υποβαθμίζει και παραμερίζει τη δουλειά του αρχιτέκτονα», ότι δεν καταλαβαίνει «τι ειδικότητας είναι ο σχεδιαστής», και ότι είναι ντροπή κάποιος να κάνει σχέδια που θα υπογράψει άλλος. Την ευχαριστώ για το σχόλιο, γιατί λέει δυνατά αυτό που σκέφτονται αρκετοί συνάδελφοι. Η σύντομη απάντηση: όχι, δεν υποβαθμίζουμε τη δουλειά του αρχιτέκτονα. Την απασχολούμε, την πιστώνουμε ονομαστικά και την πληρώνουμε καλύτερα από την άτυπη αγορά. Η αναλυτική απάντηση, από έναν αρχιτέκτονα, ακολουθεί.

Είναι τα σχέδια της άδειας «η δουλειά του αρχιτέκτονα»;

Εδώ διαφωνώ πρώτα απ' όλα ως αρχιτέκτονας, όχι ως ιδρυτής. Η δουλειά του αρχιτέκτονα δεν είναι να ετοιμάζει τα αρχεία που θα ανέβουν στο σύστημα της πολεοδομίας. Ο αρχιτέκτονας δημιουργεί ατμόσφαιρα, πλάθει σενάρια, σκηνοθετεί χώρο και χρόνο, χτίζει καθημερινότητες και κοινότητες, αλλάζει τον τρόπο που οι άνθρωποι κατοικούν. Η δική μου διπλωματική ήταν πάνω στο πώς η αρχιτεκτονική μπορεί να πολεμήσει τη γκετοποίηση. Αυτή είναι η μαγεία του επαγγέλματος, και καμία πλατφόρμα δεν την αγγίζει, γιατί δεν πωλείται σε φόρμα παραγγελίας. Ο φάκελος της άδειας, αντίθετα, είναι το τεχνικό, επαναλαμβανόμενο κομμάτι της δουλειάς. Αν πούμε ότι αυτό είναι «η δουλειά του αρχιτέκτονα», την υποβαθμίζουμε εμείς οι ίδιοι πολύ περισσότερο από οποιαδήποτε πλατφόρμα.

Τι ειδικότητα είναι ο «σχεδιαστής»;

Καμία καινούρια. Είναι ο ρόλος που υπάρχει ήδη, ανώνυμα, σε κάθε τεχνικό γραφείο της Ελλάδας. Το ξέρω από πρώτο χέρι: εργάζομαι χρόνια σε τεχνικό γραφείο πολιτικού μηχανικού, φτιάχνοντας κατόψεις, προτάσεις και φωτορεαλιστικά για φακέλους που υπογράφει ο μηχανικός. Το sxediastes.gr είναι, στην ουσία του, αυτός ο ρόλος σε μορφή συστήματος: με όνομα, με προδιαγραφές, με έλεγχο ποιότητας και με δημόσια τιμή. Οι σχεδιαστές της πλατφόρμας είναι αρχιτέκτονες, πολιτικοί μηχανικοί και interior designers, ελεγμένοι από το δείγμα της δουλειάς τους, και η δουλειά τους εμφανίζεται με το όνομά τους, όπως εκείνοι επιλέγουν, στα έργα μας.

Ποιος υπογράφει, και ποιος έχει την ευθύνη;

Το σχόλιο περιέγραφε κάποιον «που κάνει τα σχέδια χωρίς να μπει στον φάκελο, και τα υπογράφει σαν δικά του κάποιος άλλος». Αυτό όμως δεν είναι απάτη, είναι η δομή του επαγγέλματος, και έχει λογική: η υπογραφή του μηχανικού δεν είναι εύσημο, είναι ευθύνη. Αν κάτι πάει στραβά, εκείνος έχει το πρόβλημα, όχι ο σχεδιαστής. Γι' αυτό στο sxediastes.gr η διάκριση είναι ρητή παντού: τα παραδοτέα μας είναι προσχέδια χωρίς υπογραφή και σφραγίδα, ο μηχανικός τα ελέγχει, τα διορθώνει και γίνεται συντάκτης της τελικής μελέτης με πλήρη ευθύνη. Ακριβώς όπως όταν το γραφείο του απασχολεί σχεδιαστή εσωτερικά, μόνο που εδώ η μοιρασιά της ευθύνης είναι γραμμένη, όχι σιωπηρή.

Ποιος πληρώνει καλύτερα τον σχεδιαστή, εμείς ή η σημερινή αγορά;

Έχω ζήσει την άτυπη αγορά από μέσα: ο άνθρωπος που παράγει τα σχέδια αμείβεται συχνά με 6-10 ευρώ την ώρα, τη στιγμή που ο φάκελος χρεώνεται τετραψήφια. Στο sxediastes.gr οι τιμές χτίστηκαν ανάποδα: πρώτα ορίσαμε τι είναι δίκαιο να πάρει καθαρά ο σχεδιαστής, μετά βγήκε η τιμή του πελάτη. Ένα προσχέδιο διαγράμματος κάλυψης αποδίδει στον σχεδιαστή περίπου 300 ευρώ καθαρά, νούμερο που επιβεβαιώσαμε με εν ενεργεία αρχιτέκτονες, με στόχο η ωριαία αμοιβή να βγαίνει κοντά στο διπλάσιο της άτυπης αγοράς. Κάποιοι συνάδελφοι μου είπαν ότι το βρίσκουν μικρό, αναφέροντας αμοιβές 4-5 χιλιάδων ανά πρόταση. Σέβομαι τα νούμερα αυτά, αλλά αφορούν την υψηλή αρχιτεκτονική, τις μελέτες με όνομα και όραμα. Εμείς τιμολογούμε κάτι άλλο: γρήγορα, σωστά, σύμφωνα με τον ΝΟΚ σχέδια για συμβατικές κατασκευές. Και το λέμε καθαρά στην πρώτη σελίδα μας: όχι βραβευμένη μελέτη, στιβαρή δουλειά στη σωστή τιμή.

Τελικά, είμαστε αντίπαλοι;

Στη συνάδελφο που έγραψε το σχόλιο θα έλεγα το εξής, όχι ως ιδρυτής αλλά ως αρχιτέκτονας: έχεις δίκιο να προστατεύεις τη μαγεία της αρχιτεκτονικής. Κι εγώ ονειρεύομαι να σχεδιάζω αρχιτεκτονική που σε αφήνει με ανοιχτό το στόμα. Αλλά ας δούμε την εικόνα τίμια: πόσο ποσοστό από όσα χτίζονται στην Ελλάδα είναι αρχιτεκτονική πρωτοσέλιδου; Ελάχιστο. Τα υπόλοιπα είναι συμβατικές κατασκευές, και κάποιος πρέπει να κάνει τα σχέδιά τους, σήμερα συνήθως απλήρωτα ή κακοπληρωμένα, χωρίς όνομα και χωρίς έλεγχο. Το sxediastes.gr δεν παίρνει τίποτα από την υψηλή αρχιτεκτονική. Οργανώνει το κομμάτι που ήδη γινόταν στα σκοτεινά, και δίνει σε αρχιτέκτονες ένα αξιοπρεπές, ευέλικτο εισόδημα, ώστε να χρηματοδοτούν το κομμάτι που αγαπούν. Δεν περιγράφουμε διαφορετικό πρόβλημα με την κριτικό. Περιγράφουμε το ίδιο, και αυτή είναι η δική μας απάντηση σε αυτό.

Συχνές ερωτήσεις

Αντικαθιστά το sxediastes.gr τον αρχιτέκτονα; Όχι. Απασχολεί αρχιτέκτονες, δεν τους αντικαθιστά, και δεν αγγίζει τη μελέτη, που παραμένει του μηχανικού του έργου.

Ποιος υπογράφει τα σχέδια; Κανένα παραδοτέο μας δεν φέρει υπογραφή ή σφραγίδα. Τον έλεγχο, την υπογραφή και την υποβολή τα κάνει ο μηχανικός, που γίνεται συντάκτης της τελικής μελέτης.

Γιατί οι τιμές είναι «χαμηλές»; Γιατί τιμολογούμε συμβατικά σχέδια, όχι υψηλή αρχιτεκτονική, και γιατί η τιμή χτίστηκε από την αμοιβή του σχεδιαστή προς τα πάνω, όχι ανάποδα.

Μπορώ ως αρχιτέκτονας να δουλέψω στην πλατφόρμα; Ναι, με αίτηση και δείγμα δουλειάς, εδώ.